Los Angeles’ın Wilshire Cienega metro istasyon çıkışında, 750 milyon dolarlık LACMA ve Peterson Otomotiv Müzesi’ne komşuluk eden, belki de en popüler adreslerden biri var: Amerikan Sinema Sanatları Akademisi Müzesi (The Academy Museum of Motion Pictures). 

 

LACMA’ya da kızıl bir geçitle yürüme mesafesindeki, bilinen adıyla ‘Oscar Müzesi’, 1930’ların kızıl, oval modern tasarımıyla Saban Binası’nda. Oscar’ın 1929’dan bu yana dünya kültür ve sanatına bıraktığı izleri ölümsüzleştiren müzede, süreli ve kalıcı ortalama beş sergi, on binlerce izleyiciyi kendine çekiyor. 

 

Yetişkin ziyaretçilerin kişi başı 25 dolar karşılığı gezebildikleri müze, 17 yaş altına ücretsiz olarak Pazartesi hariç her gün sabah 10:00 ile akşam 18:00 arası kapılarını açık tutuyor. Müze çatısındaki film gösterimleri de 10 dolar karşılığı izlenebiliyor.

 

 

Yüzü aşkın kişisel, kamusal ve kurumsal destekçinin katkısıyla hizmet veren müzenin girişinde, ilgili listede, Steven Spielberg ile eşi Kate Capshaw’dan Tom Hanks ve Rita Wilson’a, Gaumont’dan Warner Bros.’a, Apple’dan Shirley Temple Black ve Ailesi’ne, NBC Universal’dan East West Bank ile Netflix’e birçok hayırseverin adı önünüzde beliriyor. Müzeye katkılar ya öncü ya da dönemsel olarak devam ettiriliyor.

 

Sinema sanatının bünyesini oluşturan ışık, kurgu, ses, makyaj, Hollywood yıldızlarına ait özgün masklar, karakter tasarımına dair orijinal deliller ve ödüllerin dallarına da Wanda Gallery’de detaylı yer verilen müzede, dileyen ziyaretçiye, 12 dolar karşılığında bir de ‘Orcinal Oskar alma’ deneyimi yaşatılıyor. 

 

 

Buradaki kırmızı halıda Holivut tepelerine nazır nostaljik fotoğraf çekimi sağlanırken Los Angeles’a birçok kültür sanat etkinliğinde destek veren East West Bank desteğinde, bu deneyiminiz e-postanıza dijital bir video hatıra olarak bile yollanıyor. 

 

Yönetmen Francis Ford Coppola’nın Mario Puzo klasiğinden 1972’de uyarladığı ‘Baba’ serisine odak noktası Don Corleone’nin ofisinde de bir iki dakika oturabileceğiniz müzede yeni açılan etkileşimli ve kronolojik bir diğer yan sergide, şu sıralarda Haruki Murakami’nin Studio Ghibli imzalı 2008 tarihli ‘anime’ klasiği ‘Ponyo’nun perde arkası keşfedilebiliyor. 

 

Binadaki Rolex Gallery’de çocukları ve yetişkinleri kendine çeken bir diğer bölüm, Oskar ödüllü ‘Barbie’ sinema filminden Anna Karenina’ya uzanan bir skalada Sarah Grennwood ile Katie Spencer’ın yaklaşımları ile, bir filmin oluşum safhaları, karakter, hikâye ve görsel konsept gibi başlıklarıyla keşfe açık tutuluyor. Yapıda 26 Temmuz’a kadar sürecek bir diğer anime klasiği sergisinde ise, The Pixar imzalı Toy Story, meraklıları için bu defa, üç boyutlu izlenebiliyor.

 

 

Shirley Temple Eğitim Atölyesi’ni de hizmete sokan, tıklım tıklım mağazasına bile sıra numarası ile girilebilen müzede ayrıca, içinde ilk Oskar ödüllerinin davetiyesinden, ilerleyen yıllara damga vurmuş, Liz Taylor ve Sharon Stone tarafından giyilmiş kırmızı halı kostümleri ve 1951, 1975, 1986 ve 2001 yılı seremoni programları ile kimi yılların sahne tasarım maketleri, bununla ilgili çizimleri ve orijinal kimi Oskar heykelcikleri görülebiliyor. 

 

Los Angeles’ın ikonik Hollywood simgesi ile bu tepelerin önündeki şöhret fabrikalarına bakan devasa bir terası da bulunan, Oscar tarihinden önemli anları önünüze koyan müzenin en yeni alanlarından biri, Spielberg Ailesi Galerisi’nde, en az üç devasa paralel ekran-yayında, şu sıralarda (Oyuncu yönetimi ve seçimi) ‘Casting’in sanatı üzerine bir video alanı bulunuyor. 

 

Müze, Laika Gallery’deki ansiklopedik sergilerinden bir diğerinde devasa, ışıklı, etkileşimli Holivut bölge maketi referansıyla, bulundukları alanda tarih yazmış United Artists, Warner Bros., Paramount, Columbia, RKO, (20th Century) Fox, Universal ve MGM gibi marka – yıldız fabrikalarının tarihini, ziyaretçilerine panoramik bir anlatıyla aktarıyor. Sergi başlığı Hollywood’un tarihine gönderme yaparak “Hollywoodland” adını alırken, küratöryal çerçevesinde de özellikle bu alana yatırım yapmış Musevi sinema fabrikatörlerinin tarihe yaptıkları katkılar vurgulanıyor.

 

Meraklıları için, senaryo yazımına da Billy Wilder’ın tavsiyeleri veya unutulmaz “Ucuz Roman” filmi gibi örnekleriyle hatırı sayılır bir koridor ayıran kurum, proje çeşitliliğinde de geri kalmıyor. Kurum ayrıca şu günlerde, kariyerindeki yedinci, Altın Palmiye ve En İyi Yabancı Film Oskar ödülünü de kazanmış 2019 tarihli ‘Parazit’ filmiyle gündem yaratmış Güney Koreli yönetmen Bong Jon Hoo’nun kültür mirasını, özel bir sergiyle alkışlıyor. Burada, yönetmenin geçmiş filmlerinden özgün sahne tasarım örnekleri, yaratık maketleri ve özgün senaryo sayfaları art arda izleniyor. 

 

Bloomberg Connects kültür sanat uygulaması ile müzenin tüm sergilerine ücretsiz erişimin sunulduğu bu atmosfer, şu günlerde özellikle iki sergisiyle beş gişeli girişinde uzun kuyrukların oluşmasına sebebiyet veriyor. Bu sergilerden biri, 20 Haziran 1975’te ABD gişelerinde ve kültüründe yer ettikten sonra dünya çapında fenomen haline gelen yönetmen Steven Spielberg klasiği Jaws’ın 50’nci yaşını kutluyor. 

 

 

Yazar Peter Benchley’nin çok satan korku romanından ilhamla çekilen filme adanan serginin varlığı, müze lobilerinden aşağı sarkan devasa köpekbalığı modeliyle ağırlığını artırıyor. İzleyici ile etkileşimin öne alındığı sergi, döneminde yarım milyar dolara yakın epik hasılatıyla devam filmlerine de yol açan Jaws’un, özgün tasarım, senaryo, kostüm ve görsel efekt unsurlarını bir araya getiriyor. Sergi, filmin beraberinde getirdiği bilimsel, ticari, pedagojik ve psikolojik ürünleri de büyüteç altına alıyor.

 

 

2001’de Amerikan Kongre Kütüphanesi kataloğuna bir kültür mirası olarak kabul edilen Jaws, aldığı ses, müzik ve kurgu ödülleriyle de tarih yazmış bulunuyor. Yapımda röportaj sahnesi ile yazar Peter Benchley’nin de yer aldığı, sinema haklarının 1973’te 175 bin dolara satın alındığı filme damga vuran, sergide de teşhir edilen önemli bir unsur da, Oscar ödüllü John Williams’ın dünya çapında bilinen özgün tema müziğinin doğum süreci. İzleyenler, filmin önemli adreslerinden biri olan Orca balıkçı teknesinin birebir modelinin de yer aldığı bu atmosferde, filmin müziğini sergideki bir piyano ile tekrara kalkışabilirken, yine filme damga vuran yengeçli veya ‘zoom in’ etkili özgün sahneler, ziyaretçilerin katılımıyla birer hatıra ve anlama kaynağı haline getiriliyor. Bu alanda, sinema tarihinde okyanusta çekilen ilk yapım olarak da anılan filmin kült müziğinin özgün notaları, hatta müziğin oluşumuna vesile olmuş Williams Şef çubuğu ve kurgu ile sesi hizalayan kronomotre bile görülebiliyor. Sergi, beraberinde dileyen ziyaretçiler için yarımşar saatlik rehberli turları da getiriyor.

 

 

Kendi adına matrak klaketi ile bile ölümsüzleşmiş Jaws’ın sergisi, döneme ilişkin çevre ve doğa kaynaklarının köpekbalıklarıyla kurduğu artan ilişkiyi de örnek belgesel, küresel film posterleri, balık boyutları hakkındaki bilimsel ölçekler, örnek diş ve yüzgeç modelleri ve dergilerle, hatta yapıma selam eden langırt, şekerleme, Snoopy, Hello Kitty, Muppet Show ve AVM bilgisayar oyunlarıyla gözler önünde tutuyor. 

 

 

Hatta sinema tarihinde filmin unutulmaz repliklerine de gönderme yapan birçok filmden sahneyi de gün ışığına mukayeseli olarak çıkaran, özgün storyboard çizimlerini gün ışığına taşıyan sergi, 1975 Gallup kamuoyu anketi sonuçlarına göre izleyenlerin yüzde 35’inde deniz travmasına yol açmış filmin, bir pazarlama başarısı olarak da nasıl ortaya çıktığını vurguluyor. 

 

Bu yanıyla, müzede 26 Temmuz’a kadar görülebilecek sergide, tişörtlerden oyuncaklara, kırtasiyeden giyime, hatta mutfak eşyasına nasıl bir çeşitlilikle kucaklanıp tüketildiğini de, bir model ve tarihi adına gözler önüne seriyor. Bu durum, müzenin dükkanında da Lego ürünlerden çantalara, kasketlerden oyuncaklara, aynen devam ediyor.