Ayvalık’ta animasyonun sınırsız dünyası
Seyir Derneği tarafından Ayvalık Belediyesi iş birliğiyle 14-20 Eylül tarihleri arasında gerçekleşecek Ayvalık Uluslararası Film Festivali, bu yıl programında animasyon sinemasına özel bir yer ayırıyor. Animasyonun yalnızca çocuklara yönelik bir anlatı alanı olmadığını, biçimsel ve tematik açıdan ne kadar geniş bir dünyaya sahip olduğunu ortaya koyan ilk filmlerle alanın usta isimlerinin filmlerini bir araya getiren bir seçkiye yer veriyor.
Altı filmden oluşan animasyon bölümünde farklı dönemlerden ve coğrafyalardan yapımlar mevcut. Bölümde el çiziminden rotoskop tekniğine, büyüleyici suluboya atmosferinden siberpunk estetiğine geniş bir yelpazeyi kapsayan filmler bir araya geliyor. Çocukluktan yetişkinliğe uzanan hikâyeler, savaş sonrası oluşan distopyalar, biyografik anlatılar ve insan ilişkilerinin karmaşıklığını açığa çıkartan filmler animasyonun farklı anlatım biçimlerini ve ifade olanaklarını keşfe çıkıyor.
Seçkide yer alan Katsuhiro Ôtomo imzalı Akira, Phuong Mai Nguyen’in yönettiği Dalgalarda / In Waves, Louis Clichy’nin Cannes Film Festivali’nde Belirli Bir Bakış Jüri Özel Ödülü’ne layık görülen filmi Demir Çocuk / Iron Boy / Le Corset, Kohei Kadowaki imzalı Biz Uzaylıyız / We Are Aliens / Wareware wa uchûjin, Sylvain Chomet’nin yeni filmi A Magnificent Life / Marcel et Monsieur Pagnol ve Leah Nelson yönetmenliğindeki Tangles animasyonun yalnızca bir teknik değil, duygusal ve anlatısal açıdan sınırsız bir sinema dili olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Bunlara ek olarak bu yıl aramızdan ayrılan Marjane Satrapi’nin modern klasiği Persepolis de festivalin Anılarına bölümünde yer alacak.
“Biz Uzaylıyız”
Pixar klasiklerinde (Wall-E, Up) animatörlük yapmış ve Alexandre Astier ile imza attığı Astérix: Tanrıların Konağı ile César Ödülü kazanmış yönetmen Louis Clichy, ilk solo uzun metraj filmi Demir Çocuk / Iron Boy / Le Corset ile izleyicileri 1980’lerin Fransa kırsalına, son derece kişisel ve dokunaklı bir büyüme hikâyesine davet ediyor. Film, aile çiftliğinde katı babasının beklentilerini karşılamaya çalışırken aniden bayılma nöbetleri geçiren ve dik durabilmek için demir bir korse takmak zorunda kalan 11 yaşındaki Christophe’un yaşamını konu alıyor. Çiftlik hayatından uzaklaşarak müziğin ve yeni bir dostluğun peşinden giden Christophe’un çocukluktan ergenliğe geçiş sancılarını odağına alan yapım; Clichy’nin kendi çocukluk anılarından izler taşıyor. Dijital kalıpların yerine Çin mürekkebi ve suluboyanın organik ışığıyla bezeli geleneksel çizim tekniğini kullanan, doğal seslendirmeleri ve özgün müzik tercihleriyle öne çıkan Demir Çocuk, prömiyerini yaptığı Cannes Film Festivali Belirli Bir Bakış bölümünde Jüri Özel Ödülü’ne layık görüldü.
“Demir Çocuk”
AJ Dungo’nun aynı adlı otobiyografik grafik romanından uyarlanan, aşk, kayıp ve yeniden hayata tutunma üzerine duyarlı animasyon Dalgalarda / In Waves, kısa filmleriyle César ve Oscar adaylıkları bulunan Vietnam asıllı yönetmen Phuong Mai Nguyen’in ilk uzun metraj filmi. Los Angeles’ta utangaç bir lise öğrencisi olan AJ ile sörf tutkunu Kristen’ın hastalığın gölgesindeki dokunaklı aşkını ve yas sürecini odağına alan yapım, yas sürecini karanlık bir dram yerine yaşama sevinci, dostluk ve sarsılmaz bir dirençle kutlayan görsel bir şölene dönüştürüyor. Dünya prömiyerini Cannes Film Festivali Eleştirmenler Haftası’nın açılış filmi olarak gerçekleştiren Dalgalarda, grafik romanın minimalist estetiğini David Hockney tablolarından ilham alan canlı Kaliforniya ışığı ve renkleriyle buluşturuyor.
Sarah Leavitt’in dünyaca ünlü otobiyografik grafik romanından uyarlanan ve dünya prömiyerini Cannes Film Festivali’nde yapan Tangles, Leah Nelson imzasını taşıyor. Nelson, ilk uzun metraj filminde 1990'ların San Francisco'sundaki hareketli hayatını bırakıp annesinin ilerleyen Alzheimer hastalığı nedeniyle, kaçtığı muhafazakâr kasabasına dönmek zorunda kalan Sarah’nın yaşamını odağına alıyor. Alzheimer hastasının zihninden ziyade, annesinin hastalığı karşısında ne yapacağını anlamaya çalışan Sarah’nın kaygılarına, anılarına ve duygularına odaklanan film, Julia Louis-Dreyfus, Bryan Cranston, Abbi Jacobson ve Seth Rogen gibi yıldız isimlerden oluşan seslendirme kadrosuyla öne çıkıyor. Doğaçlamaya dayalı ses performanslarıyla trajik bir konuyu kara mizah ve derin bir şefkatle ele alan film, el çizimi siyah-beyaz estetiği, yalnızca Sarah’nın duygularının taştığı anlarda ortaya çıkan renk dokunuşlarıyla ve Dan Romer imzalı dokunaklı müzikleriyle dikkat çekiyor.
“Tangles”
Japon yönetmen Kohei Kadowaki’nin ilk uzun metraj animasyonu Biz Uzaylıyız / We Are Aliens / Wareware wa uchûjin, çocukluğun masumiyeti ile yetişkinliğin yükleri arasındaki mesafeyi büyüleyici bir gerçekçilik ve duygusal derinlikle beyazperdeye taşıyor. Küçük bir Japon kasabasında sıradan bir çocuğun sessiz ihanetiyle başlayan hikâye, iki yakın arkadaş olan Gyotaro ve Tsubasa’nın ilkokul yıllarından yetişkinliklerine uzanan sürükleyici yolculuğunu odağına alıyor. Film, büyüdükçe yolları ayrılan bu iki gencin kırılgan ilişkisi üzerinden akran zorbalığı, insan ilişkilerinin karmaşıklığı ve unutulmak istenen vicdani yükler gibi evrensel temaları tarafsız ve içten bir bakış açısıyla ele alıyor. Rotoskopi tekniğinden yararlanarak çocukların gündelik hayattaki küçük ve “gereksiz” hareketlerini doğal biçimde yansıtan film, Sylvain Chomet, Norman Rockwell ve Johannes Vermeer esintileri taşıyan gözlemci kadrajlarıyla öne çıkıyor. Biz Uzaylıyız, Cannes Film Festivali Yönetmenlerin On Beş Günü bölümünde izleyiciyle ilk kez buluştu.
Animasyon sinemasının özgün ve usta yönetmenlerinden Sylvain Chomet, Belleville’de Randevu ve Sihirbaz gibi filmleriyle kurduğu kendine has dünyayı bu kez Fransız edebiyatının ve sinemasının efsanevi ismi Marcel Pagnol’ün hayatına taşıyor. Cannes Film Festivali’nde prömiyerini yapan el çizimi 2D animasyon yapım A Magnificent Life / Marcel et Monsieur Pagnol, Fransız edebiyatının ve sinemasının en büyük anlatıcılarından Marcel Pagnol’ün çocukluk anılarını kaleme alırken kendi geçmişiyle, çocukluğuyla ve hayatını şekillendiren efsanevi figürlerle yüzleşmesini odağına alıyor. Sesli sinemanın doğuşuna, Fransa’nın ilk film stüdyolarının kuruluşuna ve Pagnol'ün zamansız eserlerinin arkasındaki yaratım sancılarına tanıklık eden yapım, büyük bir hikâye anlatıcısının kendi hikâyesine dönüşünü sıcak, mizahi ve özgün bir animasyon diliyle perdeye taşıyor. Gerçek oyuncularla önceden çekilen sahnelerin animasyona referans oluşturduğu filmde Chomet, ilk kez yoğun biçimde diyalog kullanıyor, gerçek görüntüler ve arşiv kayıtlarını animasyonla buluşturuyor. Filmin müzikleri ise dünyaca ünlü caz ve klasik müzik sanatçısı Stefano Bollani imzasını taşıyor.
“A Magnificent Life”
Katsuhiro Ôtomo’nun kendi çizgi romanından beyazperdeye uyarladığı 1988 yapımı distopik animasyon efsanesi Akira, siberpunk türünün mihenk taşı ve dünya sinemasının kült eserlerinden biri olarak tazeliğini korumaya devam ediyor. Üçüncü Dünya Savaşı’nın ardından 2019 yılının küllerinden doğan Neo-Tokyo’da geçen film, motosiklet çetesi lideri Kaneda ile beklenmedik mistik ve telekinetik güçler geliştiren çocukluk arkadaşı Tetsuo’nun hikâyesini odağına alıyor. Akira, toplumsal kaosu, iktidar hırsını ve insan evriminin karanlık sınırlarını görkemli bir distopya atmosferinde inceliyor. Geleneksel el çizimi (cel animation) tekniğinin zirvesi kabul edilen 24 karelik kusursuz görsel işçiliği, Geinoh Yamashirogumi imzalı geleneksel ve endüstriyel seslerin sentezlendiği ikonik müzikleri ve sinema tarihine geçen görsel atmosferiyle Akira, Japon animasyonunun küresel bir fenomene dönüşmesini sağladı ve modern popüler kültürü derinden etkileyerek zamansız bir başyapıt hâline geldi. Bu zamansız klasik, 20. yılına özel restore edilmiş yeni kopyasıyla seyirciyle buluşacak.
Etiketler: Ayvalık’ film sanat


