Milliyet Sanat
Milliyet Sanat » Haberler » Diğer » Beş dakikalık kaçışın sahnedeki karşılığı

Beş dakikalık kaçışın sahnedeki karşılığı

Beş dakikalık kaçışın sahnedeki karşılığı03 Ekim 2026 - 09:10
Filistinli yazar ve oyuncu Khawla Ibraheem’in kaleme aldığı “Çatıya Tıklatma” Ali Haydar Çataltepe’nin yönetmenliğğinde, Nihal Yalçın’ın tek kişilik performansıyla aekim ayında İstanbul’da, kasımda ise Ankara’da seyirciyle buluşuyor.
Suzan Somalı Sönmez
ssomalisonmez@gmail.com
 
Bir binanın çatısına yapılan uyarı vuruşuyla saldırının başlayabileceğini öğrenen bir anne, çocuğuyla birlikte kaçmak için ne kadar zamana ihtiyaç duyar? Yanına alacağı eşyaları nasıl seçer, birkaç dakikada ne kadar yol alabilir, çocuğunu kucağında taşırken önündeki mesafeyi nasıl hesaplar? Khawla Ibraheem’in yazdığı “Çatıya Tıklatma”, Gazze’de yaşayan Meryem’in gündelik hayatını bu sorular etrafında kuruyor. Olası bir bombardımanın öncesinde yapılabilecekleri tekrar tekrar prova eden Meryem’in yaşamı, henüz gerçekleşmemiş bir felakete hazırlanmakla geçiyor.
 
FACT Tiyatro’nun Türkiye prodüksiyonu olarak sahneye taşıdığı oyun, Nihal Yalçın’ın solo performansıyla izleyici karşısına çıkıyor. Ali Haydar Çataltepe’nin yönettiği yapım, savaşın gündelik yaşam üzerindeki etkisini bir annenin korkuları, hesapları ve hayatta kalma çabası üzerinden ele alıyor. Mizah ile gerilimi bir arada kullanan anlatı, savaşın geniş ölçekli sonuçlarının yanı sıra tehdit altında yaşayan bir insanın her gün karşı karşıya kaldığı somut kararları da sahneye getiriyor.
 
 
Adını bir uyarıdan alıyor
 
“Çatıya Tıklatma,” adını bombardımandan önce bir binanın tahliye edilmesi amacıyla çatısına yapılan ‘uyarı vuruşu’ uygulamasından alıyor. Bu yöntemle bina sakinlerine saldırıdan önce kaçmaları için kısa bir süre tanınıyor. Oyunun merkezindeki Meryem de Gazze’de, oğlu tehlikeye girdiğinde onu kurtarabilmek için kaçış anını tekrar tekrar prova ediyor.
 
Meryem’in hazırlıkları, sıradan bir çantaya nelerin sığdırılabileceği ya da belirli bir sürede ne kadar uzağa gidilebileceği gibi sorularla başlıyor. Ancak bu gündelik hesaplar, savaşın koşulları içinde yaşamını belirleyen bir zorunluluğa dönüşüyor. Çocuğunu kucağında taşırken hareket etmenin güçlüğü, zamanın sınırlılığı ve kaçış sırasında alınması gereken kararlar her yeni provada yeniden karşısına çıkıyor.
 
Savaş devam ederken Meryem’in günleri, henüz yaşanmamış bir saldırının ihtimaline göre şekilleniyor. Hazırlık yapmak, olası bir yıkımdan kurtulma çabasının yanı sıra belirsizlik içinde yaşamayı da beraberinde getiriyor. Beklemekle kaçışa hazırlanmak arasındaki döngü, karakterin gündelik hayatının parçası hâline geliyor.
 
Mizah ve gerilim aynı anlatıda
 
Oyunun anlatımı, savaşın yarattığı gerilimi gündelik hayatın ayrıntılarıyla bir araya getiriyor. Meryem’in bir çantaya neleri koyabileceği, çocuğuyla ne kadar hızlı koşabileceği ve kaçış sırasında neyi geride bırakabileceği üzerine yaptığı hesaplar yaşadığı tehlikenin somut boyutlarını ortaya koyuyor. Mizahın da yer aldığı anlatı, bu ayrıntıları savaşın ağırlığından bağımsızlaştırmadan işliyor.
 
“Çatıya Tıklatma”, Gazze’deki savaşı tek bir karakterin deneyimi üzerinden sahneye taşıyor. Meryem’in oğlunu korumak için yaptığı hazırlıklar, savaşın gündelik hayatı nasıl dönüştürdüğünü ve hayatta kalma çabasının sıradan kararları nasıl belirlediğini görünür kılıyor. Böylece anlatı, savaşın sonuçlarını yalnızca geniş ölçekli gelişmeler üzerinden değil, bir annenin ve çocuğunun yaşamı üzerinden ele alıyor.
 
Edinburgh’dan New York ve Londra’ya
 
Khawla Ibraheem’in yazdığı ve ilk olarak kendisinin sahnelediği “A Knock on the Roof” adlı oyunun uluslararası yolculuğunda Edinburgh Fringe, New York Theatre Workshop ve Londra’daki Royal Court Theatre yer aldı. Oyun, 2024’te Edinburgh Festival Fringe’de sahnelendi; ardından 2025’te New York’ta New York Theatre Workshop’un programına katıldı ve aynı yıl Londra’daki Royal Court Theatre’da izleyiciyle buluştu.
 
Oyunun yazarı Khawla Ibraheem, Golan Tepeleri’nde doğmuş ödüllü bir tiyatro yazarı, yönetmeni ve oyuncusu. Hayfa Üniversitesi’nde tiyatro eğitimi alan Ibraheem’in çalışmaları; hafıza, yerinden edilme ve aidiyet meseleleri etrafında şekilleniyor. Yapıtları arasında 2019’da Filistin Tiyatro Festivali’nde en iyi metin ve en iyi yönetmen ödüllerini kazanan “London-Jenin”, yerinden edilmiş Suriyeli Dürzi bir kadının yurduna dönüşünü konu alan “Soon to Be Gone” ve ailelere yönelik müzikal “The Story Keeper” bulunuyor. Ibraheem, Florian Zeller’in “Baba” adlı oyununun Arapça uyarlamasını da yönetti. “A Knock on the Roof”, yazarın hem kaleme aldığı hem de sahnelediği tek kişilik oyun olarak uluslararası alanda tanınmasını sağladı.
 
 
Türkiye prodüksiyonunda Nihal Yalçın
 
Oyunun Türkiye prodüksiyonunu FACT Tiyatro üstleniyor. Yönetmenliğini Ali Haydar Çataltepe’nin yaptığı yapımda Meryem karakterini Nihal Yalçın canlandırıyor. Metin geliştirme çalışmasını Oliver Butler’ın yürüttüğü oyunu Arya Akkutlu Türkçe’ye çevirdi. Dramaturji Ferdi Çetin’e, yardımcı yönetmenlik Dilara Vural’a ait. Işık tasarımını Eren Uğurhan, hareket düzenini Seda Özgiş, müzik tasarımını Can Birben hazırladı. Reji asistanlığını Yelda Kardaş Ayfer üstlenirken afiş tasarımı ve fotoğraflar İdil Sezgin imzası taşıyor. Yapım FACT Tiyatro tarafından gerçekleştirilirken Nihal Yalçın aynı zamanda ortak yapımcı olarak görev alıyor.
 
İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Oyunculuk Bölümü mezunu olan Nihal Yalçın, Bahçeşehir Üniversitesi İleri Oyunculuk programında yüksek lisans yaptı. Tiyatro, sinema ve televizyonda çalışan oyuncu, “Yalan Dünya” dizisindeki ‘Açılay’ karakteriyle geniş kitlelerce tanındı. Sahnedeki çalışmalarından “Antabus” ile 2016’da Afife Tiyatro Ödülleri’nde ‘Yılın En Başarılı Kadın Oyuncusu’ ödülünü aldı; sinema performanslarıyla da Sadri Alışık, Altın Koza ve Sinema Yazarları Derneği ödüllerine değer görüldü. “Çatıya Tıklatma”, Yalçın’ı bir annenin savaş koşullarındaki yaşamını tek kişilik performansla sahneye taşıdığı yeni bir yapımda buluşturuyor.
 
Ankara gösterisi, 29. Uluslararası Ankara Tiyatro Festivali programında yer alan 90 dakikalık oyun savaş, şiddet ve psikolojik açıdan zorlayıcı temalar içerdiği için 16 yaş ve üzeri seyirciye yönelik.
 
Oyun Tarihleri:
 
5 Ekim 2026 Pazartesi
20.30 Moda Sahnesi Büyük Salon, İstanbul
6 Ekim 2026 Salı
20.30 Moda Sahnesi Büyük Salon, İstanbul
24 Ekim 2026 Cumartesi
20.00 Fitaş Ara Sahne Büyük Salon, İstanbul
30 Ekim 2026 Cuma
20.30 Fitaş Ara Sahne Büyük Salon, İstanbul
30 Kasım 2026 Pazartesi
20.00 Çankaya Belediyesi Atatürk Sanat Merkezi, Mavi Salon, Ankara
 
Etiketler: Milliyet Sanat  Nihal Yalçın  Filistin  yazar  Khawla Ibraheem  oyun