Contemporary İstanbul (CI) Çağdaş Sanat Fuarı’nın ‘Bahar’ versiyonu olarak da anılabilecek ‘CI Bloom’un beşincisi, 15 Nisan ön izleme günü ile başlıyor. Fuar bu yıl 16-19 Nisan tarihleri arasında İstanbul Harbiye’deki Lütfi Kırdar Kongre ve Sergi Sarayı Rumeli Salonu’nda gerçekleştirilecek. 

 

Konuya ilişkin basın toplantısı, etkinliğe destek veren sponsor kurumların üst düzey yetkilileri ile fuar ile CI Vakfı temsilcilerinin katılımı eşliğinde İstanbul Tepebaşı’ndaki SoHo Hotel’in etkinlik salonunda gerçekleştirildi. Toplantıya CI Direktörü Ali Güreli ile CI Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı ve Rabia Bakırcı Güreli ev sahipliği yaptı.

 

 

 

 

16 ve 17 Nisan arası saat 17:00 ile 20:00 arası üniversite, yüksek lisans ve doktora öğrencilerine ücretsiz olacak CI Bloom hakkında bir sunum yapan Ali Güreli, dünya sanat piyasasının toplam satış hacminin yüzde dörtlük bir artış kaydettiğine dikkati çekerek, piyasanın küçülmediğini, aslan yeniden dengelenmekte olduğunu belirtti. Güreli sunumunda krizler ve salgınlar ile savaşlarla gelinen manzaranın çağdaş sanatı bir ‘güvenli liman’ haline getirdiğini ifade ederken, bunun tabanda genişleme yaptığını ve böylece de koleksiyoner sayısının arttığını bildirdi.

 

 

 

Dünya sanat piyasasında ilk üç adresin ABD, Birleşik Krallık ve Çin olarak sıralandığına değinen Güreli, günümüzde ‘Millenials-Y’ (2000 kuşağı) ile 45 yaş altı ve Z kuşağının piyasaya yaptığı etkinin de altını çizdi. Bu kuşağın keşif ve deneyim odaklı olduğunu belirten Ali Güreli, bugünün yeni koleksiyoner profili hakkında da bilgiler verdi. Art Basel / USB Küresel Koleksiyoner 2024-2025 analizine dayandırdığı konuşmasında, Güreli günümüz koleksiyoner profilinin ‘statü odaklı alıcı’dan çok, keşif odaklı, dijitalde aktif, ancak yükselen sanatçıya yatırım yaptığını belirtti.

 

Yükselen dijital takibe karşılık fuar sayısındaki artışa da dikkat çeken Güreli, toplantıda ayrıca bir önceki seneye göre, sanat fuarı sayısının yüzde 13 kadar arttığını anlattı. 

 

Biletleri 750 ve 800 TL’den satılan CI Bloom’un beşincisini bu koşullar altında kurduklarını söyleyen Ali Güreli, bu yılki etkinliğe inisiyatifler ile yaklaşık 30 kurumun katılacağına dikkati çekerek, konunun ‘çok sayıda’ davetli ile değil, nitelikli tercihle hayata geçirilmesinin önemini vurguladı. Yaşanan ekonomik, jeopolitik, hukuki ve sosyal koşullar doğrultusunda, bu yıl metrekare başına 10 bin TL üzerinden, indirimle kurum kabulüne gittiklerini söyleyen Güreli ayrıca, toplantıda bunu 2025 yılı döviz bazındaki m2 birim fiyatlarının yüzde 30 altında belirlendiğini ve bununla da Ocak 2026 ayında, döviz kurunu TL bazında sabitleyerek, katılımcı galerilerin kur riski taşımalarının önüne geçtiklerine değindi.

 

 

 

Diğer yandan, bu yıl yine ‘Partner’i BMW ile yola devam edecek CI Bloom’un tanıtım toplantısında, ilgili markanın sanatçı Edward Burtnysky ile Türkiye ekolojik haritası üzerinden ortaya koyduğu özel sanat projesi de, basına ve kamuoyuna duyuruldu. Borusan Contemporary’de devam eden fotoğraf sergisiyle bilinen sanatçı, projede BMW’nin fuarda sunacağı yeni modeli ile özel bir edisyonu ortaya koyacak. Öte yandan, CI Bloom’un ‘Art TV’ ile yeni proje destekçisi Samsung da, etkinlikte ‘Sanat Kütüphanesi / Müzesi’ mantığıyla kullanıcıya sunulan Neo QLED modeline dikkat çekerek, projelerindeki sanat ve teknoloji ilişkisinin altını çizdi. 

 

321 sanatçının 802 eseriyle izleyiciye sunulacağı CI Bloom 5, bu yıl Antalya, Adana, Diyarbakır, Eskişehir ve İstanbul’dan ilk kez katılacak altı sanat galerisiyle de öne çıkacak. Buna göre fuara bu yıl, EArt (İstanbul), Rast Gallery (İstanbul), Kun Art Space (Adana), Collect Gallery (İstanbul ve Sofya), Faar Gallery (İstanbul ve Londra) ile Offgrid Project gibi markalar da katılacak. Fuar ayrıca bu yıl Loading Art Space (Diyarbakır), Noks Art Space (İstanbul), Koli Art Space (İstanbul) ve Are Projects (Antalya) ile de zenginleşecek. Bu kapsamdaCI Bloom 5’e katılacak galeriler ise şöyle sıralanacak: Anna Laudel, Art On İstanbul,Belm’art Space, Bozlu Art, C.A.M. Gallery, Collect Gallery, DG Art Gallery, DİFOART Collective, Dirimart, EArt, FAAR Gallery, Gallery 77, Kun Art Space, Martch Art Project, Muse Contemporary, OffGrid Art Project, One Arc Gallery, Pi Artworks, Piramid Sanat, Rast Gallery, Rıdvan Kuday, SANATORİUM, Summart, Taksim Sanat, Vision Art Platform, x-ist ve Zilberman.

 

 

Bu aşamada düzenlenen toplantıda, CI 21’in Eylül ayındaki hazırlıklarına da değinen Ali Güreli ve Rabia Bakırcı Güreli özellikle ziyaret ettikleri Hong Kong ve Art Basel gibi küresel fuar projelerindeki hareketliliğin kendilerine ilham verdiğini söyleyerek, 23 ve 26 Eylül 2026 arasında yine Tersane İstanbul’da yapılacak fuarın ‘Focus Asia’ teması ile hazırlandığını bildirdi. Rabia Güreli ayrıca, 21. Fuar kapsamında alanında ilk kez ziyaretçilere ‘AI-CI’ mantığı ile özel fuar rehberliği sağlamak üzere düğmeye bastıklarını müjdeledi.  

 

Toplantıda, özellikle Çin’in güncel sanata gösterdiği ilgiye ve Asya’da art arda açılan müzelere dikkat çeken ikili, Hong Kong ile beraber, Seul, Şangay ve Singapur’un ise sadece birer pazar olmaktan çıkarak, bir küratöryel üretim ve uluslararası diyalog alanı olduğunu belirtti. 

 

CI Vakfı Başkanı Rabia Güreli ayrıca, toplantıda Vakıf ve Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi’nin 6 Şubat Depremi ardından 20 dolayında mimar katılımı eşliğinde yaptıkları Güzel Sanatlar ve Mimarlık başlıklı kariyer ve mesleki gelişim programının da eksiksiz süreceğini vurguladı. 

 

SoHo House’daki toplantıda ayrıca, Ali Güreli basının sorularını da yanıtladı. Güreli, ABD ve İran arasında yapılan anlaşmanın mutluluğu ile sözlerine başlayarak, “Umarım daha uzun soluklu ve daha da verimli olacak,” diye konuştu. Güreli önceki gün İstanbul Levent’te yaşanan terör saldırısı hakkında da görüşlerini bildirirken, şunları söyledi: ”Bu saldırı olayı da aslına bakılırsa epey moralimizi bozdu. Yani, yeniden Türkiye’yi acaba bu anlamda bir tehditle mi karşı karşıya bırakacaklar. Çünkü tabii Türkiye, güvenlikli bir bölge olarak güçlendi tabii. İstanbul daha fazla. Biz, şimdi İstanbul’u daha da ileriye götürecek bir planlamanın içindeyiz. 

 

Sizlerle, önümüzdeki bir ay içinde Tersane İstanbul’daki yeni yerleşimimizi paylaşacağız. Bu, dünyada ses getirecek bir yeni mekân olacak. Ama daha planlı, görsel olarak ayrı bir basın toplantısında bunu paylaşacağız. Şu anda, kontratları biten 27 galerimiz varken, bunların 20 küsürü de yeni ve iyi galeridir. Bu bizim için önemlidir. Rabia Hanım 70 galeri diyor ama ben 80’i yakalamak için çabalıyorum. Bu bir sayı değil, aslında kalite meselesidir.”

 

 

 

CI Yönetim Kurulu Başkanı Ali Güreli toplantıda ayrıca, Cumhuriyet Gazetesi muhabiri Mehmet S. Aman’ın Türkiye’de kültür ve sanata yönelik yüzde 20 civarındaki vergi seviyesine dair sorusuna ilişkin kaygılarını ve beklentilerini, şöyle dile getirdi:

 

”Sanatta verginin sıfır ya da 1 olması lâzımdır. Niye diğer bölgelerde, örneğin Asya’da bu gelişmektedir? Bakın, Hong Kong’da çağdaş sanatın vergisi yok. Meselâ Ortadoğu’da da sıfır iken, yüzde beş olmuştur. Ama o beşe rağmen, Türkiye’de durum yüzde yirmilerde. Bunun yanında dünyada değerli sanat eserlerinin el değiştirilmesi durumunda hiç bir vergi ödenmiyor. Niye? Meselâ İsviçre bir çağdaş sanat depolama merkezidir. Bankalarda para durur. Bu depolarda da sanat. 

 

İsviçre’nin havaalanlarına belli çapta jetler inebilmektedir. Bu uçaklar iner, içinden belli sayıda koleksiyoner iner. Depo da zaten havaalanı yakınındadır. Eh, orası da zaten ‘Free Zone’ / Gümrüksüz Alan durumundadır. Gidip o depodaki sanat eserlerini görür, ya da içinden belli birini satıyorsa, satabilir. Bu orada konuşulur. İki koleksiyoner, eseri görmek istedikleri takdirde o deponun CIvarında olabilmektedir. 

 

Bütün bu konforlar ülkemizde yoktur. İstanbul etrafına bu depolardan yapıp, bunları gerekli şekilde, nem, böcek kontrolü, sigorta ve yangın güvenliğini vs., yaptığınız gibi, ayrıca vergi konusunda da bunları öne çıkardığınız gibi, bunun da yanında uluslararası sermayenin İstanbul ve Türkiye için cezbedilmesi noktasında çalışmalar varsa, ki sanırım da var; bu konuda geç de kalmış olsak bile bir altyapı oluşturuluyor. Bu depoların oluşması, vergisiz alanların oluşması, İstanbul ve Türkiye’yi, çok büyük bir sermayenin el değiştirdiği bir nokta haline getirmesini sağlayacaktır. Bunun Türkiye ekonomisine çok büyük yararı vardır. Bu tür eksikliklere bakarsanız, İstanbul’un sanatta merkez olma noktasında planlama eksikliği olduğu görülür. Bunu ben kalkınma ajansına da bir yıl önce anlattım. Notlarını aldılar, bakalım yeni dönemde nasıl olacak… 

 

Ama bilmiyorum, Türkiye’nin konumundan dolayı çok büyük olanağı var. Lokasyon olarak, bütün dünyanın sanatının depolandığı bir Türkiye olabilir. Böyle büyük bir ekonomik değer yaratılabilir. Tabii katma değer, bambaşka bir konu.”