IFSAK’da yeni sezon başlıyor
Suzan Somalı Sönmez
ssomalisonmez@gmail.com
Fotoğrafın çekildiği an ile fotoğraf üzerine konuşulan an arasındaki mesafe, İFSAK’ın yeni sezon programında giderek kısalıyor. Bir sergiyle başlayan program, fotoğrafın kavramsal tarafına, sualtındaki görüntüye, belgesel sinemaya, deneysel film üretimine ve alternatif baskı tekniklerine uzanıyor. İstanbul Fotoğraf ve Sinema Amatörleri Derneği’nin 2026-2027 sezon açılışı, 3 Ekim Cumartesi günü İFSAK Galeri’de açılacak “Gençlere Açık Çağrı-2” sergisiyle başlayacak ve 11 Ekim’de yapılacak sokak fotoğrafçılığı gezisi ile cyanotype atölyesinin ardından tamamlanacak. Derneğin güncel programında yer alan etkinlikler İFSAK’ın Beyoğlu’ndaki merkezinde ve çevresinde gerçekleştirilecek.
Bu yıl 67. sezonuna giren İFSAK, fotoğraf ve sinemaya ilişkin üretim, eğitim, gösterim ve buluşmaları aynı program içinde bir araya getiriyor. Sekiz günlük olarak duyurulan açılış takviminde 3-11 Ekim tarihleri arasındaki etkinlikler yer alıyor. Programın merkezinde fotoğraf bulunsa da sinema da önemli bir yer tutuyor; yönetmen Onur Ünlü ile yapılacak söyleşi, Bingöl Elmas’ın “Yeni Han” filminin gösterimi ve Oğuzhan Kaya’nın film üretimi üzerine atölyesi, programın sinema ayağını oluşturuyor.
Sezon genç fotoğrafçılarla açılıyor
3 Ekim saat 16.30’da İFSAK Galeri’de açılacak “Gençlere Açık Çağrı-2”, sezonun ilk sergisi olacak. İFSAK’ın 18-28 yaş arasındaki fotoğrafçılara yönelik çağrısına 161 proje başvurusu yapıldı. Jüri değerlendirmesinin ardından seçilen çalışmalar üç hafta boyunca sergilenecek. Tema ve teknik konusunda sınırlama getirilmeyen çağrıya doğa, portre, sokak, belgesel, stüdyo ve kavramsal çalışmaların yanı sıra alternatif baskı teknikleriyle üretilen işler de kabul edildi. Yapay zekâ ile oluşturulan çalışmalar ise çağrının kapsamı dışında bırakıldı.
Serginin küratörlüğünü Denef Huvaj üstleniyor. Seçici kurulda Agop Ezgilioğlu, Cansu Yıldıran, Denef Huvaj, Haluk Çobanoğlu ve Suzan Pektaş bulunuyor. İFSAK, seçilen çalışmaların baskı ve sergileme masraflarını karşılıyor; sanatçılar ise eserlerinin telif haklarını koruyor. Başvuruların ücretsiz olduğu açık çağrıda, genç fotoğrafçıların farklı teknik ve yaklaşımlarla ürettikleri çalışmaların İFSAK Galeri’de izleyiciyle buluşması hedefleniyor.
Aynı gün saat 16.00’da İFSAK Lokal’de ESPAS ile “Fotoğraf Kitapları” buluşması da gerçekleştirilecek. Böylece sezon açılışının ilk günü, sergi ve fotoğraf yayıncılığına odaklanan iki ayrı etkinlikle başlayacak.
Fotoğrafın kavramı, suyun altı ve başka coğrafyalar
4 Ekim’de Ufuk Duygun yönetimindeki “Pinhole Atölyesi” ile fotoğrafın temel araçlarından biri olan kamera yeniden ele alınacak. İFSAK’ın duyurusunda “iğne deliği” olarak da adlandırılan pinhole tekniği, fotoğraf makinesinin optik sistemini geleneksel biçiminden çıkaran bir üretim yöntemi olarak atölye çalışmasına taşınıyor. Etkinlik 12.00’de başlayacak.
5 Ekim saat 19.30’da ise fotoğrafçı, yazar ve akademisyen Çerkes Karadağ, “Fotoğraf Kavram ve Kargaşa” başlıklı söyleşiyle İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu’nda olacak. Karadağ’ın söyleşisi, fotoğrafın sanat alanındaki konumundan günümüzde görüntü üretiminin yaygınlaşmasına kadar uzanıyor. İFSAK’ın etkinlik açıklamasında, sokakların milyonlarca amatör fotoğrafçı tarafından sürekli görüntülendiği bir dönemde fotoğrafın kavramsal sınırlarının ve üretim biçimlerinin yeniden tartışılacağı belirtiliyor.
6 Ekim’de program sinemaya geçiyor. Saat 19.30’da yönetmen, senarist ve yazar Onur Ünlü, Ayten Ünal’ın moderatörlüğündeki söyleşide İFSAK’ın konuğu olacak. 1973 İzmit doğumlu Ünlü, Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi İletişim Sanatları Bölümü’nü bitirdi ve Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde yüksek lisans yaptı. Sinema ve televizyon çalışmalarının yanı sıra şiirleri ve farklı türlerdeki üretimleriyle de tanınan yönetmenin filmleri Türkiye’de ve yurtdışında çeşitli festivallerde gösterildi.
7 Ekim’de fotoğraf bu kez suyun altına inecek. Ateş Evirgen’in “Sualtı Fotoğrafçılığı” söyleşisi saat 19.30’da yapılacak. Türkiye’de sualtı fotoğrafçılığının gelişiminin yanı sıra teknolojinin değişimi, su altında çalışmanın koşulları ve farklı coğrafyalardaki dalış deneyimleri Evirgen’in arşivindeki fotoğraflar eşliğinde ele alınacak. 1982’de sualtı fotoğrafçılığına başlayan Evirgen, 1992’de ilk kişisel sergisini açtı; 1994’ten itibaren sualtı fotoğrafçılığı eğitimi verdi. 2007’de Antarktika’da gerçekleştirdiği dalışlarda çektiği fotoğraflarla bu kıtada Türkiye’den sualtı fotoğrafı çeken ilk fotoğrafçı oldu.
Bir keşiş yaşamının fotoğrafları
8 Ekim’de fotoğrafçı Ali Borovalı, “Örtünün Ardında, Kutsal Dağ’da Keşiş Yaşamı” başlıklı söyleşiyle İFSAK’ta olacak. Saat 19.30’daki etkinlik, Borovalı’nın fotoğraf çalışmalarından hareketle farklı bir yaşam alanına ve coğrafyaya bakıyor. İFSAK’ın güncel etkinlik takviminde söyleşinin sezon açılışı kapsamında gerçekleştirileceği doğrulanıyor.
9 Ekim’de belgesel sinema programın merkezine yerleşiyor. Yönetmen ve belgesel film eğitmeni Bingöl Elmas, 2025 tarihli 52 dakikalık “Yeni Han / No Country for Others” filminin gösterimi ve ardından gerçekleştirilecek söyleşi için İFSAK’ta olacak. Film, İstanbul’un tarihi yarımadasındaki Aksaray semtini göç, yabancılık ve birlikte yaşama deneyimi üzerinden ele alıyor. İFSAK’ın film tanıtımında Suriye’den Somali’ye, Uygur bölgesinden Kazakistan’a uzanan farklı coğrafyalardan gelen insanların Aksaray’daki gündelik yaşamları ve Yeni Han’ın göçmenler açısından taşıdığı işlev anlatılıyor. Mültecilik başvurularından okul kayıtlarına, çalışma ve oturum izinlerinden ailelerin yeniden bir araya gelme çabalarına kadar farklı hayatların aynı mekânda kesişmesi filmin ana eksenini oluşturuyor.
Düşük bütçeyle film üretmek
10 Ekim Cumartesi günü sinema ile fotoğrafın üretim koşulları yeniden kesişiyor. Saat 12.00’de başlayacak “Bir Film Yapmak İçin Neler Gerekir?” atölyesini deneysel sinema yönetmeni Oğuzhan Kaya gerçekleştirecek. Üç saat sürmesi planlanan çalışmada pahalı ekipman ve yüksek bütçenin film yapımının zorunlu koşulları olup olmadığı ele alınacak.
Kaya, kendi üretim süreçlerinden ve festival deneyimlerinden hareketle bağımsız, düşük bütçeli ve bütçesiz film üretiminin alternatif yöntemlerini katılımcılarla paylaşacak. Atölye klasik bir sunum formatıyla sınırlı kalmayacak; analog film kameraları, ses araçları, fiziksel nesneler ve katılımcıların doğrudan dahil olduğu uygulamalar kullanılacak. Kaya’nın deneysel filmleri bugüne kadar dünya genelinde yaklaşık 300 festivalde gösterildi; çalışmaları Utah, Oxford, Paris, Houston, Berlin ve Londra’daki uluslararası festivallerin yanı sıra Adana Altın Koza, Ankara Film Festivali, İFSAK Kısa Film Festivali ve İstanbul Kısa Film Festivali gibi Türkiye’deki festivallerde de ödüllendirildi.
Aynı gün saat 16.30’da bu kez fotoğraf kitabı gündeme gelecek. Laleper Aytek’in danışmanlığındaki “Aynı Şeye Bakarken” projesinin ürünü olan “Kayıp Cennet” kitabının lansmanı İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu’nda yapılacak.
Proje, İFSAK Toplumsal Cinsiyet Çalışmaları Grubu tarafından yürütüldü. Aytek’in aktardığına göre 26 kadın fotoğrafçıyla yaklaşık altı ay ve daha uzun bir süreç boyunca çalışıldı; kişisel, düşünsel, toplumsal ve evrensel eksenlerde üretilen çalışmalar sonunda 250 fotoğraftan oluşan bir anlatı ortaya çıktı. Projenin hareket noktaları arasında kaybedilen insanlar, geri dönülemeyen mekânlar, yabancılaşılan duygular, korunamayan doğa parçaları ve adı konmamış umutlar bulunuyor.
Sezonun son günü sokakta
11 Ekim, sezon açılışının uygulamalı etkinliklere ayrılan günü olacak. Saat 12.00’de Sadık Üçok danışmanlığında gerçekleştirilecek “Sokak Fotoğrafçılığı” gezisi Karaköy’de başlayacak. İFSAK-Canon işbirliğiyle düzenlenen etkinlikte katılımcılar Karaköy-Eminönü hattında fotoğraf çekimi yapacak. Etkinliğe katılacakların temel fotoğraf bilgisine sahip olması gerekiyor ve kontenjan 20 kişiyle sınırlı.
Günün ikinci etkinliği ise saat 16.30’da başlayacak Serra Mübeccel Gültürk danışmanlığındaki cyanotype atölyesi. Fotoğraf tarihinin erken baskı yöntemlerinden biri olan cyanotype, 1842’de Sir John Herschel tarafından geliştirildi; botanikçi Anna Atkins’in bitki örneklerini bu teknikle basmasıyla bilimsel kullanımın yanı sıra sanatsal bir üretim alanına da dönüştü. İFSAK’taki atölyede kimyasal hazırlıktan pozlama ve yıkamaya kadar temel aşamalar uygulanacak; asetat negatiflerle tekli veya çoklu baskılar ve farklı nesneler kullanılarak fotogramlar üretilecek. Katılımcıların kendi baskılarını oluşturacağı atölyenin kontenjanı 10 kişi ve İFSAK’ın güncel duyurusuna göre kontenjan dolmuş durumda.
67 yıllık fotoğraf ve sinema birikimi
İFSAK’ın sezon açılış programı, derneğin kuruluşundan bu yana sürdürdüğü fotoğraf ve sinema odaklı çalışma alanlarının güncel bir karşılığını oluşturuyor. Derneğin temeli 29 Kasım 1959’da Nurettin Erkılıç’ın önderliğinde kurulan Erenköy Amatör Foto Kulübü’ne dayanıyor. Kurucu ekipte Erkılıç’ın yanı sıra Celalettin Yavsi Ebusüudoğlu, Turgut Ekin, Kemal Kozar, Hulki Öğreten, Şinasi Özatalay ve Reşat Aşkın yer aldı. İlk sergi 1960’ta Galatasaray Lisesi’nde açıldı. Kuruluş, Ocak 1962’de İstanbul Fotoğraf ve Sinema Amatörleri Kulübü adını aldı; daha sonra dernek statüsüne geçti.
İFSAK bugün sergilerin yanı sıra seminerler, atölyeler, fotoğraf gösterileri, film gösterimleri ve yarışmalar düzenliyor; yerli ve yabancı fotoğrafçılarla, eğitim kurumlarıyla, fotoğraf dernekleriyle ve kültür kurumlarıyla işbirliği yapıyor. Dernek ayrıca 2003’te kurulan Türkiye Fotoğraf Sanatı Federasyonu’nun kurucuları arasında bulunuyor.
Beyoğlu İstiklal Caddesi üzerindeki Ayhan Işık Sokak’ta bulunan İFSAK’ın yeni sezon programı da bu yapının farklı üretim biçimlerini aynı çatı altında buluşturuyor. Genç fotoğrafçıların çalışmalarından başlayan program, fotoğrafın kavramlarına, sualtı görüntülerine, farklı coğrafyalara, belgesel sinemaya, düşük bütçeli film üretimine, fotoğraf kitabına, sokak fotoğrafına ve erken dönem baskı tekniklerinden cyanotype’a uzanıyor.
2026-2027 sezonunun ilk buluşmaları 3 Ekim’de başlayacak; program 11 Ekim’de tamamlanacak. İFSAK’ın sezon açılışı kapsamında duyurduğu etkinlikler ücretsiz ve herkese açık olarak gerçekleştiriliyor.
İFSAK 2026-2027 Sezon Açılışı Programı:
3 Ekim Cumartesi:
- Buluşma: Fotoğraf Kitapları / ESPAS
16.00 “İFSAK Lokal
- Açılış: “Gençlere Açık Çağrı - 2” Sergisi ve Sezon Açılışı
16.30 İFSAK Galeri
4 Ekim Pazar:
- Atölye: Ufuk Duygun ile “Pinhole Atölyesi”
12.00 İFSAK
5 Ekim Pazartesi:
- Söyleşi: Çerkes Karadağ ile “Fotoğraf Kavram ve Kargaşa” Söyleşisi
19.30 İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
6 Ekim Salı:
- Söyleşi: “Onur Ünlü Söyleşisi”
Moderatör: Ayten Ünal
19.30 İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
7 Ekim Çarşamba:
- Söyleşi: Ateş Evirgen ile “Sualtı Fotoğrafçılığı” Söyleşisi
19.30 İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
8 Ekim Perşembe:
- Söyleşi: Ali Borovalı ile Fotoğraf Söyleşisi
19.30 İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
9 Ekim Cuma:
- Film Gösterimi ve Söyleşi: Bingöl Elmas ile “Yeni Han” Film Gösterimi ve Söyleşisi
19.30 İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
10 Ekim Cumartesi:
- Atölye: Oğuzhan Kaya ile “Bir Film Yapmak İçin Neler Gerekir?” Atölyesi
12.00 İFSAK
- Lansman: Kayıp Cennet” Kitap Lansmanı
16.30 “İFSAK Nurettin Erkılıç Salonu
11 Ekim Pazar:
-Gezi: Sadık Üçok ile “Sokak Fotoğrafçılığı” Gezisi
12.00 İFSAK
- Atölye: Serra Mübeccel Gültürk ile “Cyanotype” Atölyesi
16.30 İFSAK


