Karanlık dalganın yeni rotası
İsveçli post-punk ve dark electro projesi Retrograth, Asya turnesinin ardından İstanbul'da 10 Temmuz’da NOH Extended'da sahne almaya hazırlanıyor.
Suzan Somalı Sönmez
ssomalisonmez@gmail.com
1980'lerin post-punk mirası son yıllarda yeniden dünya müzik gündeminin merkezine yerleşti. Analog synthesizer'ların yeniden öne çıkması, karanlık elektronik seslerin bağımsız sahnelerde güç kazanması ve dijital platformların yeraltı müziğini uluslararası dolaşıma açmasıyla birlikte darkwave ve post-punk, yeni kuşağın en hızlı büyüyen alternatif türlerinden biri haline geldi. Avrupa'nın yanı sıra Latin Amerika ve Asya'da da genişleyen bu hareket, yeni üretimlerle sürekli beslenen canlı bir müzik kültürü olarak varlığını sürdürüyor.
İstanbul'da düzenlenecek Retrograth gecesi de bu uluslararası hareketin Türkiye'deki yansımalarından biri olarak dikkat çekiyor. İsveçli projenin Asya turnesinin ardından gerçekleştireceği İstanbul konserinde, yerli alternatif sahnenin son yıllarda öne çıkan isimlerinden Glymps, Altan ve Wrong Chicken aynı sahneyi paylaşacak. Darkwave, post-punk, power electronics ve endüstriyel elektronik müziği aynı programda buluşturan etkinlik, farklı ses dünyalarını ortak bir atmosfer içinde bir araya getirecek.
İsveç yeraltı sahnesinden yükselen proje
Retrograth, son yıllarda Avrupa yeraltı müzik çevrelerinde adından söz ettiren bağımsız post-punk ve dark electro projeleri arasında gösteriliyor. İsveç merkezli proje, üretim anlayışını büyük ölçüde DIY (Do It Yourself) kültürü üzerine kuruyor. Kendi kayıt süreçlerini, görsel tasarımlarını ve turne organizasyonlarını bağımsız biçimde sürdüren Retrograth, ticari müzik endüstrisinin dışında gelişen alternatif ağların önemli temsilcileri arasında yer alıyor.
Retrograth’in müziğinde post-punk'ın mekanik ritimleri ile dark electro'nun elektronik katmanları iç içe geçiyor. Bas gitar odaklı yürüyüşler, analog synthesizer'lar, endüstriyel ritimler ve yoğun atmosferler ses dünyasının temel bileşenlerini oluşturuyor. Sahnede kullanılan theremin controller ise grubun konserlerini benzerlerinden ayıran en dikkat çekici unsurlardan biri olarak öne çıkıyor. Dokunmadan çalınabilen elektronik bir enstrüman olan theremin, grubun karanlık ses dünyasının önemli parçalarından birini oluşturuyor. Derin bariton vokallerle birleşen bu performans anlayışı Joy Division'ın karanlık atmosferi, The Human League'in erken dönem elektronik yaklaşımı ve çağdaş darkwave temsilcilerinden Boy Harsher ile kurulan müzikal akrabalığı da görünür kılıyor.
Kıtalar arasında büyüyen konser ağı
Canlı performansları Retrograth'ın en güçlü yönlerinden biri olarak kabul ediliyor. Bugüne kadar Japonya, Avrupa ve Amerika kıtasını kapsayan turneler gerçekleştiren proje, bugüne kadar 19 ülkede 90'ın üzerinde konser verdi. Özellikle Japonya'daki alternatif müzik kulüplerinde oluşturduğu dinleyici kitlesi, Avrupa dışındaki görünürlüğünü artırdı. Asya turnesinin ardından İstanbul'un programa eklenmesi uluslararası konser rotasının önemli duraklarından biri olarak değerlendiriliyor.
Bugüne kadar Retrograth'ın Türkiye'de daha önce konser verdiğine ilişkin doğrulanmış bir kayıt bulunmuyor. Bu nedenle İstanbul konseri, grubun olma özelliğini taşıyor.
Yeraltı estetiğini sürdüren diskografi
Retrograth'ın üretim çizgisi, bağımsız plak şirketleri ve dijital platformlar üzerinden yayınladığı konsept kayıtlarla şekilleniyor. Dark electro ile post-punk arasında kurduğu dengeyi koruyan proje, albüm ve EP çalışmalarında analog synthesizer'ları ön planda tutarken minimalist prodüksiyon anlayışını da sürdürüyor. Dijital platformlarda yayımladığı single'lar ve bağımsız kayıtlar sayesinde Avrupa underground sahnesinde kendine özgü bir dinleyici kitlesi oluşturan grup, ticari beklentilerden uzak üretim modelini yoğun konser programıyla desteklemeyi sürdürüyor.
“Quantification” (2020), "Saturation" (2022), "Detonation" (2022), "Oscillation" (2023), "Coagulation" (2024), "Exposition" (2025), "Grand Enclosure" (2025), "Incarceration" (2025), "Antispaces" (2026) ve son olarak "Centuriation" (2026), karanlık elektronik müzik ile post-punk estetiğini buluşturan üretim anlayışının önemli örnekleri arasında yer alıyor. Bunun yanı sıra "Falsification", "Plastic Passion", "Straitjacket", "Sparks and Shimmer" ile ee:man iş birliğiyle hazırlanan "Digital Dialogue" da projenin yaratıcı yolculuğunun dikkat çeken duraklarını oluşturuyor. EP formatını tercih eden Retrograth, her yeni çalışmasında farklı kavramsal temalar etrafında şekillenen karanlık elektronik atmosferler kurarken "Holy Trinity", "Field Effect", "Low Frequency Oscillation", "Plastic Ocean", "Black Dress", "Wave of Attraction", "Straitjacke"t ve "White Gloves" gibi parçalar da öne çıkan kayıtlar arasında yer alıyor.
Projenin uluslararası görünürlüğü, bağımsız müzik festivalleri, kulüp konserleri ve Avrupa, Amerika ile Asya'yı kapsayan turneleri üzerinden şekillenmeye devam ediyor.
İstanbul sahnesinden iki farklı yaklaşım
Gecenin dikkat çeken yerli isimlerinden Glymps, İstanbul merkezli atmosferik darkwave anlayışıyla son dönemin öne çıkan projeleri arasında bulunuyor. Melankolik melodileri endüstriyel elektronik seslerle buluşturan proje, synthesizer odaklı yapısını gitar katmanları ve tekrar eden vokal çizgileriyle destekliyor. Nostaljik ses renklerini modern prodüksiyon anlayışıyla bir araya getiren Glymps, özellikle canlı performanslarında yarattığı atmosferle dikkat çekiyor.
Bir diğer İstanbul projesi Altan ise 2019 yılında kuruldu. Türkçe sözleri Sovyet post-punk estetiğiyle buluşturan müzisyen, kısa sürede uluslararası darkwave çevrelerinin dikkatini çekti. "Hubris" ve "Aciz" gibi çalışmalarıyla genişleyen dinleyici kitlesi, Altan'ı Türkiye post-punk sahnesinin en görünür isimlerinden biri haline getirdi. Sisli gitar tonları, minimal davul ritimleri ve vintage synthesizer kullanımı, projenin karakteristik sesini oluşturuyor.
2025’te “Uzakta” adını taşıyan bir single çıkaran Altan ile Glymps'in ortak albüm çalışması ise her iki projenin müzikal yönelimlerini yeni bir noktaya taşıyor. Elektronik müzik unsurlarını daha görünür hale getiren bu ortak üretimden ilk ipuçları, 24 Temmuz'da yayınlanacak yeni video kliple dinleyiciyle buluşacak.
Gürültü estetiğinin temsilcisi: Wrong Chicken
Programın en sert performanslarından biri ise Wrong Chicken'a ait olacak. 2022 yılında kurulan power-electronic ikilisi kısa sürede Avrupa, Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri'nde elliden fazla konser gerçekleştirdi. Anatole Petit'in gürültü odaklı elektronik ritimleri ve canlı davulları ile Diana Petrushka'nın doğaçlama vokalleri ve synthesizer düzenlemeleri, grubun yüksek enerjili performanslarının temelini oluşturuyor.
Power electronics, endüstriyel gürültü ve deneysel elektronik müziği ortak bir yapıda buluşturan ikili, ritmik yoğunluğu ön plana çıkaran konser anlayışıyla gecenin en deneysel bölümünü oluşturacak.
Bağımsız müziğin buluşma noktası
Son yıllarda Beyoğlu'ndaki bağımsız konser takviminin önemli duraklarından biri haline gelen NOH Extended, elektronik müzikten deneysel rock'a, post-punk'tan ambient projelere kadar geniş bir yelpazeye ev sahipliği yapıyor. Ana akım konser salonlarından farklı olarak daha sınırlı kapasiteli ancak sanatçı ile dinleyici arasındaki mesafeyi ortadan kaldıran yapısı, mekânın alternatif müzik çevreleri tarafından tercih edilmesini sağlıyor.
Retrograth'ın Türkiye'deki ilk performansı olacak özel gece, İsveç'ten gelen bağımsız proje ile İstanbul'un üretken yeraltı sahnesini aynı platformda buluşturuyor. Glymps, Altan ve Wrong Chicken'ın da yer alacağı etkinlik, Avrupa'nın güncel darkwave ve post-punk hareketiyle Türkiye'deki alternatif müzik üretimini ortak bir zeminde bir araya getiriyor.
Darkwave, post-punk, power electronics ve elektronik müziğin farklı tonlarını kapsayan program; analog synthesizer'ların, karanlık melodilerin, deneysel elektronik yapıların ve bağımsız üretim anlayışının öne çıktığı bir gece sunmaya hazırlanıyor.
10 Temmuz Cuma günü NOH Extended Beyoğlu'nda gerçekleştirilecek etkinlikte kapıların 20.30'da açılması planlanıyor. Retrograth'ın uluslararası turne deneyimiyle İstanbul'un bağımsız müzik sahnesini aynı sahnede buluşturacak gece, yaz sezonunun alternatif müzik takvimindeki dikkat çekici organizasyonlardan biri olarak öne çıkıyor.
Etiketler: Retrograth turne NOH Extended


