Londra’dan Türkiye’ye uzanan bir vicdan yolculuğu
Ödüllü tiyatro oyunu “Liste (The List)” ile sahnelere geri dönen İnci Türkay, Londra prömiyerinde ayakta alkışlandı. Tek kişilik performans, şimdi Ankara ve İstanbul’da seyirciyle buluşmaya hazırlanıyor.
Suzan Somalı Sönmez
ssomalisonmez@gmail.com
Londra’daki The Shaw Theatre’da sahnelenen prömiyerde oyuncu İnci Türkay, Kanadalı yazar Jennifer Tremblay’in ödüllü metni “Liste (The List)” ile seyirci karşısına çıktı. Tek perde oyunla 55 dakika boyunca sahnede tek başına kalan Türkay, övgüyle karşılanan bir performans sergiledi. Tamamen dolu salonda derin bir sessizlik hâkimken finalde yaşanan duygusal kırılma, seyircinin dakikalarca süren alkışlarıyla ödüllendi.
Alkışların ardından yaptığı kısa teşekkür konuşmasında İnci Türkay, oyunun yazarı Jennifer Tremblay ile prömiyer öncesinde yaptığı görüşmeye de değinerek; “Bu hikâye her sahneye taşındığında Caroline’in ruhu yaşamaya devam edecek. Bu ilk gecede, tüm aksiliklere rağmen burada olduğunuz için teşekkür ederim.” sözleriyle salonda duygusal anlar yaşattı.
Türkiye’de de perde açıyor
“Liste (The List)”, Londra’daki başarılı dünya prömiyerinin ardından, Türkiye’ye geliyor. 13 - 14 Mart’ta Ankara Tatbikat Sahnesi’nde, 29 Mart’ta ise Zorlu PSM’de Türkçe sahnelenen oyun, İngilizce üst yazı desteğiyle uluslararası izleyiciye de açılıyor. Işık ve gölge tasarımı, suçluluk ve yüzleşme temalarını derinleştirirken, sade sahne dili ve kar efekti hikâyenin duygusal yoğunluğunu artırıyor.
Jennifer Tremblay ve vicdanla yüzleşmenin hikâyesi
Kanadalı yazar Jennifer Tremblay, çağdaş Fransızca tiyatronun en dikkat çekici kalemlerinden biri olarak biliniyor. Ödüllü oyunu “Liste (The List), sıradan bir annenin gündelik yapılacaklar listesi üzerinden gelişen trajik bir ihmali ve bunun doğurduğu vicdan muhasebesini çarpıcı bir dille sahneye taşıyor.
1960’ların sonunda Québec’te doğan Jennifer Tremblay, edebiyat ve tiyatro alanında üretim yapan bir yazar olarak tanındı. Fransızca kaleme aldığı eserleri, Kanada’nın kültürel çeşitliliğini ve bireysel hikâyelerin evrensel boyutlarını bir araya getirir. Tremblay, özellikle kadınların gündelik yaşamındaki görünmez yükleri ve küçük ayrıntıların hayatı değiştiren etkilerini sahneye taşımadaki başarısıyla öne çıkar. Tremblay’in dili yalın ama keskin; sıradan görünen ayrıntıları büyük bir hayat sorgulamasına dönüştürür.
2006’da yayımlanan “Liste (The List)”, kısa sürede çağdaş tiyatronun en çok konuşulan metinlerinden biri oldu. Metin, yayımlandığı dönemde ‘Governor General’s Literary Award (Drama - French)’, “Prix Michel-Tremblay” ve “Laurentian Bank Playwright’s Award” gibi prestijli ödüllere layık görüldü. Bu ödüller, Tremblay’in yalnızca Kanada’da değil, uluslararası tiyatro sahnesinde de güçlü bir yer edinmesini sağladı.
Liste, yalnızca bir annenin hikâyesi değil; aynı zamanda modern hayatın hızında gözden kaçan ayrıntıların, bireysel sorumlulukların ve vicdanın evrensel sorgulaması. “Küçücük bir ayrıntı, koca bir hayatı değiştirebilir mi?” sorusu, oyunun merkezinde yer alıyor. Bu evrensel tema, oyunun farklı ülkelerde sahnelenmesini ve farklı kültürlerde yankı bulmasını mümkün kılan en önemli unsur.
Yaratıcı ekip ve İnci Türkay
Oyunun sahneleme süreci, tamamı kadınlardan oluşan bir yaratıcı ekip tarafından yürütüldü. Yönetmen koltuğunda Royal Central School of Speech and Drama mezunu Ayşegül Hardern, ışık tasarımında Türkiye’nin ilk kadın ışık tasarımcısı Ayşe Sedef Ayter, çeviride Lal Selin Atakay, sahne tasarımında Gülfem Özdoğan yer aldı. Ekip, metnin ruhunu sahneye taşırken kadınların üretim gücünü de görünür kıldı.
Devlet Tiyatroları’ndan emekli olan İnci Türkay, kariyeri boyunca 150’nin üzerinde oyunda sahne aldı. Ankara Devlet Tiyatrosu’nda klasik ve çağdaş metinlerdeki performanslarıyla ‘Afife Jale Tiyatro Ödülleri’ ve ‘Avni Dilligil Tiyatro Ödülleri’nde ‘En İyi Kadın Oyuncu’ ödüllerine layık görülen sanatçı 2000’li yıllarda televizyon ekranlarında “Sihirli Annem” dizisindeki ‘Betüş’ karakteriyle geniş kitlelere ulaştı. Kusursuz ve sihirli anne figürüyle hafızalara kazınan Türkay, sahnedeki köklü tiyatro disiplini ile ekranlarda yarattığı ikonik imgeyi bir araya getirdi. Bu ikili kimlik hem sahnede hem ekranda güçlü bir kültürel temsil değeri taşımasını sağladı.
Yeniden Sahnede
“Liste (The List)” ile sahnelere dönen İnci Türkay, bu kez tek başına, hayatını listelerle kontrol etmeye çalışan, küçük bir ihmalle sarsılan ve vicdanıyla yüzleşen kırılgan bir karakterle seyirci karşısında. Londra’da ayakta alkışlanan bu sarsıcı hikâye, şimdi Türkiye’de seyirciyle buluşmaya hazırlanıyor.
Jennifer Tremblay’in Liste (The List) oyunu, küçük ayrıntıların büyük hayat sorgulamalarına dönüşebileceğini gösteren, evrensel yönü güçlü bir metin. İnci Türkay’ın sahneye taşıdığı ve Londra’dan sonra şimdi Türk seyirciyle buluşmaya hazırlanan eser hem yazarı hem de oyuncuyu uluslararası tiyatro sahnesinde buluşturan bir kültürel köprü niteliğinde.


