Son dönemde Türk sinemasının bağımsız ve auteur çizgide üretilen filmleri, uluslararası festival takviminde giderek daha görünür bir karşılık buluyor. Özellikle New York’tan Cannes’a, Berlin’den Tribeca’ya uzanan seçkilerde dünya prömiyeri yapan yapımların sayısındaki artış, yalnızca bireysel projelerin başarısını değil aynı zamanda üretim eko sisteminin uluslararası dolaşıma daha erken ve daha doğrudan eklemlenme eğilimini de işaret ediyor. Bu prömiyerler, filmlerin küresel sinema tartışmalarına eş zamanlı dahil olan yaratıcı metinler olarak konumlanmasına imkân tanırken, yönetmen merkezli anlatıların ve bağımsız yapım modellerinin festival sisteminde daha güçlü bir karşılık bulduğunu da gösteriyor. Bu üretimlerin son örneği “MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/Mother: The Diary of A Mother” yazımızın odağı.

 

Her yıl New York'ta düzenlenen, bağımsız sinemadan dijital medyaya uzanan geniş bir yelpazeyi kapsayan uluslararası kültür ve sanat festivali Tribeca kapsamında dünya prömiyerini yapan “MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/ Mother: The Diary of A Mother”, bu yıl festival programında tür sinemasına ayrılan ‘Escape from Tribeca’ seçkisinde yer aldı.

 

 

 

3 - 14 Haziran 2026 tarihleri arasına tarihlenen ve çeyrek asrı devirerek bu yıl 25. yılını kutlayan festivalin 100’ü aşkın dünya prömiyeri arasından seçilen yapımlardan biri olarak öne çıkan film, dünya prömiyerini yazar ve yönetmen Alphan Eşeli, başrol oyuncusu ve ortak yapımcı Hazar Ergüçlü, yapımcı Ömer Atay, filmin oyuncularından Ulvi Kahyaoğlu ve filmin özgün müziklerinin bestecisi Tristan Bechet’nin katılımıyla gerçekleştirdi.

 

Gösterime ayrıca performans sanatı tarihçisi, küratör, PERFORMA kurucusu RoseLee Goldberg, tasarımcı Dakota Jackson, dünyaca ünlü fotoğrafçı ikilisi Inez & Vinoodh, aktör Waris Ahluwalia, yönetmen Jack Sumner, yapımcı Lucy Sumner, sanatçı Jonah Freeman, Bergdorf Goodman kıdemli başkan yardımcısı Linda Fargo, iletişim ve marka danışmanı Robert Burke, kültürel figür Paul Sevigny, dünyaca ünlü fotoğrafçı Paola Kudacki, Thorsun kurucusu George Sotelo ve uluslararası sinema, sanat ve yaratıcı endüstri dünyasından çok sayıda davetli katıldı.

 

Filmi Tribeca Festivali’ne seçen isimlerden Escape from Tribeca bölümünün eş programcısı Jonathan Penner, gösterim öncesinde yaptığı konuşmada MUTTER’ı ‘daha önce gördüğü hiçbir filme benzemeyen’, ‘olağanüstü oyunculukları ve prodüksiyon kalitesiyle öne çıkan’ bir yapım olarak nitelendirirken ‘Bazen insanın aklını başından alan bir filmle karşılaşırsınız; MUTTER tam olarak böyle bir film’ sözleriyle izleyicilere seslendi.

 

Dünya prömiyerinin ardından “MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/ Mother: The Diary of A Mother”, festival izleyicileri ve uluslararası sinema basınından dikkat çekici yorumlar aldı. Uluslararası sinema yayınlarında da övgüyle karşılanan film için eleştirmen Chad Collins, “MUTTER”i ‘Rosemary’s Baby gibi klasiklerin mirasını taşıyan, anne sevgisinin sonsuzluğunu ele alan sarsıcı bir korku alegorisi’ olarak tanımlarken, Kat Hughes ise filmi ‘unutulmaz’, ‘rahatsız edici ölçüde etkileyici’ ve ‘tür sinemasının en güçlü örneklerinden biri’ olarak değerlendirdi. Özellikle Hazar Ergüçlü’nün performansı, filmin atmosferi ve beden korkusu unsurlarını işleyişi uluslararası eleştirilerde öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.

 

 

 

 

Filmin yaratıcı çekirdeğinde yer alan yazar ve yönetmen Alphan Eşeli, uzun soluklu bir üretim sürecinin ardından tamamladığı yapımda annelik temasını bireysel bir anlatı olmaktan çıkarıp psikolojik bir kırılma alanına taşırken başrolde yer alan Hazar Ergüçlü performansıyla filmin beden, dönüşüm ve içsel çözülme eksenini taşıyan ana omurgayı kuruyor. Film, Seventyfour Films tarafından üretilen ilk uzun metrajlı yapım olma özelliği taşırken yapımcı Ömer Atay ile birlikte geliştirilen bağımsız üretim modeli, yönetmen merkezli bir anlatı stratejisi üzerinden şekilleniyor.

 

Yazar ve yönetmen Alphan Eşeli, filmin dünya prömiyerine ilişkin düşüncelerini ‘Bu filmi tamamlamak beş yılımı aldı. Bu gece, filmin ilk kez seyirciyle buluştuğu için heyecanlıyım. Bu nedenle burada olmak benim için çok özel. MUTTER aynı zamanda bugüne kadar yaptığım en kişisel iş.’ sözleriyle paylaştı.

 

Görüntü yönetiminde Özkan Karaköse, kurguda Mesut Ulutaş, ses tasarımında Hervé Guyader ve Cenker Kökten, özgün müziklerde ise Tristan Bechet yer alırken filmin konsept tasarımları ise daha önce “Alien: Covenant” ve “Furiosa: A Mad Max Saga” gibi filmlerde çalışan Matthew Hattontarafından hazırlandı. Bu çok katmanlı teknik yapı filmin anlatısını doğrusal bir çizgiden çıkararak parçalı, hafızaya dayalı ve atmosferik bir deneyim alanına dönüştürüyor. Karadeniz kıyılarının sisli coğrafyasında kurulan hikâye, annelik temasını yalnızca duygusal bir eksende değil, aynı zamanda dönüşüm, beden algısı ve kimlik çözülmesi üzerinden ele alıyor; hafızayı kronolojik bir akış yerine kırılgan ve parçalı bir zaman algısı içinde yeniden inşa ediyor.

 

Aynı yaratıcı hattın parçası olan ’74GROUP çatısı altında gelişen disiplinler arası üretim modeli ise filmi yalnızca tekil bir sinema eseri olarak değil, İstanbul ve New York ekseninde şekillenen sanat, tasarım ve film üretimini bir araya getiren daha geniş bir yaratıcı eko sistemin uzantısı olarak konumlandırıyor. Bu yapı içinde film, farklı disiplinlerin kesiştiği bir üretim ağının sinema ayağı olarak okunurken, bağımsız üretim pratiklerinin uluslararası dolaşıma açıldığı bir örnek teşkil ediyor.

 

 

Başrollerde Güven Kıraç, Ulvi Kahyaoğlu ve Erdeniz Kurucan’ın eşlik ettiği oyuncu Hazar Ergüçlü bu yapının merkezinde yer alan performansıyla “MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/Mother: The Diary of A Mother”ın anlatı omurgasını taşıyan isimlerden biri olarak öne çıkıyor. Oyuncu; karakterin içsel çözülme, dönüşüm ve bedensel kırılma hatlarını yalnızca dramatik bir yorum üzerinden değil, aynı zamanda fiziksel bir varlık ve ritim duygusu üzerinden kurarak filmin atmosferik yapısına doğrudan katkı sunuyor.

 

Ergüçlü’nün performansı, karakteri psikolojik bir temsil düzeyinden çıkarıp hafıza ve beden arasındaki geçirgen alanı görünür kılan bir ifade biçimine dönüştürüyor. Böylece filmde kurulan gerilim yalnızca anlatı düzeyinde değil, oyunculuk üzerinden de sürekli yeniden üretilen bir yapıya kavuşuyor.

 

Hazar Ergüçlü ise filmle ilgili duygularını ‘Bu filmde beni en çok etkileyen, bir annenin sevgisinin ne kadar güçlü ve dönüştürücü olabileceğini anlatma biçimiydi. MUTTER’ın yolculuğuna Tribeca’da başlayacak olması çok kıymetli.’ şu sözlerle ifade ediyor.

 

 

 

11 Eylül saldırılarının ardından Manhattan'ın Tribeca bölgesini ekonomik ve kültürel olarak canlandırmak amacıyla Jane Rosenthal, Robert De Niro ve Craig Hatkoff tarafından 2002 yılında kurulan eski adıyla Tribeca Film Festivali yeni adıyla Tribeca Festival uzun ve kısa metraj sinema filmlerinin yanı sıra televizyon dizilerine, video oyunlarına, podcast'lere, sanal gerçeklik (VR) deneyimlerine ve müzik kliplerine de ev sahipliği yapıyor.

 

Sektöre yön veren yönetmenlerin (Damien Chazelle, Ryan Coogler vb.) ilk dönem işlerini dünyaya duyurmasıyla bilinen festival, bu yıl 103'ü dünya prömiyeri olmak üzere toplam 118 uzun metrajlı filme alan açıyor. Festivalin 2026 seçkisinde müzik belgeselleri öne çıkıyor. Açılış Questlove imzalı “Earth, Wind & Fire” belgeseli ve canlı konserle yapıldı kapanış ise “Alicia Keys: Girl from Hell's Kitchen” filmiyle planlanıyor. Festival ayrıca her yıl kadın sinemacıları destekleyen ‘Through Her Lens: The Tribeca CHANEL Women's Filmmaker Program’ gibi güçlü kurumsal ortaklıklarla sektörel mentorluk sağlıyor.

 

Dünya prömiyerlerine ev sahipliği yapan seçkisi ve sinema odaklı programıyla uluslararası film endüstrisinin en saygın platformları arasında yer alan Tribeca Festival, bağımsız sinemanın küresel dolaşımında kritik bir eşik işlevi görmeye devam ederken festivalin seçki yapısı içinde yer alan “MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/Mother: The Diary of A Mother”, güncel üretim hattının dikkat çekici örneklerinden biri olarak programda konumlanıyor. Film, annelik temasını geleneksel dramatik çerçevenin ötesine taşıyarak psikolojik bir kırılma, dönüşüm ve çözülme alanı içinde ele alırken tür sinemasının çağdaş yönelimleriyle kesişen bir anlatı dili kuruyor. Bu yönüyle yapım, yalnızca bireysel bir hikâye değil, aynı zamanda beden, hafıza ve kimlik arasındaki geçirgen sınırları sorgulayan daha geniş bir sinemasal tartışmanın parçası hâline geliyor.

 

“MUTTER: Bir Annenin Hatıra Defteri/Mother: The Diary of A Mother”, Tribeca’daki dünya prömiyeriyle birlikte yalnızca bir gösterim anına değil, uluslararası sinema dolaşımının aktif bir parçasına dönüşerek görünürlüğünü pekiştiriyor; bu bağlamda film, bağımsız üretim eko sisteminin festival merkezli küresel ağlarına eklemlenen güncel örneklerden biri olarak konumlanıyor ve farklı coğrafyalarda üretim yapan yaratıcı yapılarla eş zamanlı bir karşılaşma zemini yaratıyor.